Het kind in mij
Mariëlle Boersen • 29 april 2021
Lichaamsgerichte Coaching heeft me echt geraakt. Er is zoveel in ons lichaam opgeslagen dat ons onbewust beïnvloedt. Hier aandacht aan geven biedt zoveel inzicht, rust en ruimte.
Uitgangspunt is dat je lichaam gevoelens en herinneringen opslaat. Op diverse plekken wordt pijn opgeslagen of de doorstroming belemmerd. Door in gedachten, of begeleid door een coach, contact te maken met je lichaam of door aanraking komen oude emoties weer naar boven.
Nu is het niet de bedoeling om zomaar in oude pijn te gaan zitten wroeten of oude koeien uit de sloot te halen, maar je wordt als volwassene vaak ongemerkt nog steeds beïnvloed door gebeurtenissen van vroeger en je daarbij horende beschermingsmechanismen.
Zo worden er, net als in de psychologie, verschillende ontwikkelingsfasen onderscheiden met alle bijbehorende uitdagingen en problematiek: je al dan niet welkom voelen, voldoende aandacht en voeding krijgen, zelfstandig mogen experimenteren, nee mogen zeggen, ontdekken van het thema man/vrouw. Door een gebrek aan aandacht van ouders of juist overbezorgdheid kunnen er problemen ontstaan in de verschillende ontwikkelingsfasen waardoor verschillende karakterstructuren ontstaan.
Als je je bijvoorbeeld als baby niet gewenst voelde, kan dit leiden tot een bepaalde afstandelijkheid of dromerigheid: je bent liever afwezig dan dat je de pijn voelt van het niet gewenst zijn. Als je als kind het gevoel had dat er onvoldoende eten, aandacht of warmte was, kan dit leiden tot een nog steeds bestaande honger naar eten, liefde of aandacht. Als je te vroeg zindelijk moest zijn, kan dit leiden tot spanning in je lijf, je gaat je anders voordoen dan je bent, je vindt dat je je moet gedragen, etc.
Een opsomming als deze is natuurlijk veel te kort door de bocht. Er is veel meer uitleg en nuancering nodig, maar ik vind het ongelooflijk boeiend om hier meer van te leren en dit te delen, het geeft zoveel inzicht. Sinds ik met lichaamsgerichtheid bezig ben, is het alsof mijn lichaam al die jaren stilletjes heeft gewacht tot ik eindelijk naar haar ging luisteren. Zo gaf aandacht voor een pijntje in mijn schouder mij het inzicht dat ik me anders, sterker, voordoe dan ik me voel. Het beeld van een ijzeren kleerhanger in mijn schouders kwam in mij op en ik vertaal dit als dat ik mijn rug moest rechten, sterk moest zijn, me naar de buitenwereld moest kleden en dat dit me een ijzig gevoel gaf. Ik besef dat ik dit gevoel niet langer wil en werk voorzichtig aan verzachting.
Er is zoveel herkenning, zowel bij mezelf als in mijn omgeving. Wie kent niet iemand die zich groter voordoet dan hij zich voelt, of die zich vastklampt aan een partner, iemand die geen keuzes kan maken, iemand die altijd wil bemiddelen en ga zo maar door? Verdedigingsmechanismen, pantsering, patronen, maskers, overlevingsstrategieën, zelfbescherming, hoe je het noemen wilt. Mooi om dit te mogen herkennen, aandacht aan te besteden, te erkennen, doorleven dan wel erbij stil te staan en er vervolgens op een gezonde volwassen manier mee verder te leven. Onder het motto dat ik koppel aan mijn werk: 'Meer inzicht, meer plezier!'
Leestip: De Maskermaker van Veenbaas, Goudswaard en Verschuren.
Elk kind heeft dezelfde vijf basisbehoeften. Als hier niet aan wordt voldaan, past een kind zich aan om de situatie zo goed mogelijk te doorstaan. Zo ontstaan er een onbewuste adaptieve overlevingsstijlen die als kind functioneel waren, maar die je als volwassene kunnen belemmeren. We onderscheiden de volgende tekorten in basisbehoeften en de daarbij behorende overlevingsstijlen: Verbinding: Je raakt het contact met je lichaam en emoties kwijt, waardoor het moeilijk wordt om relaties aan te gaan. A fstemming: Je negeert je eigen behoeften of weet niet goed wat je nodig hebt. Vertrouwen: Je hebt moeite met vertrouwen en afhankelijkheid, waardoor je het lastig vindt hulp te vragen of steun te ontvangen. Autonomie: Grenzen aangeven voelt bedreigend, je durft geen nee te zeggen of je mening te uiten zonder schuld of angst. Liefde-seksualiteit: Je hebt moeite met het openen van je hart en het aangaan van liefdevolle, vitale relaties. Het NeuroAffective Relational Model (NARM) kijkt functioneel naar het verleden: alleen wanneer oude pijn het heden belemmert, wordt dit onderzocht. Zo ontstaat ruimte voor herstel en groei, zonder te blijven hangen in het verleden. In een sessie word je uitgenodigd om een actuele situatie te onderzoeken waarin je vastloop t . Samen onderzoeken w e wat je lichamelijk en emotioneel ervaart—misschien voel je spanning in je buik of een terugtrekkende beweging. De kunst is deze gevoelens te erkennen zonder oordeel , maar mild en met aandacht. Zo kun je ontdekken welke oude overlevingsstrategie zich nu aandient (bijvoorbeeld: jezelf afsluiten om pijn te vermijden). Door in het moment stil te staan bij wat je werkelijk nodig hebt, ontstaat meer helderheid. H et helpt om dan een kleine stap te zetten, zoals het benoemen van je behoefte aan verbinding, en te ervaren dat het veilig is dit uit te spreken. Zo word en in een sessie niet alleen patronen inzichtelijk gemaakt, maar wordt er ook ruimte gecreëerd om vanuit het nu te kiezen voor meer authenticiteit en contact, voor heling en groei. Bron en boekentip: Ontwikkelingstrauma helen, Laurence Heller
Soms is het moeilijk onder woorden te brengen waar je mee zit. Of je wilt niet herbeleven wat je zo geraakt heeft. Of je zit met trauma's uit een periode waarin je nog geen taal had. Dan is het fijn om een verwerkingsmethode te hebben die met het pre-verbale en pre-cognitieve deel van je hersenen werkt. Brainspotting werkt met dit onderbewuste deel van je brein om trauma's en andere diepgewortelde blokkades te verwerken en te helen. Brainspotting is een hersengebaseerde therapie die door dr. David Grand, trauma-expert, is ontwikkeld vanuit EMDR. Door middel van bepaalde oogposities wordt er verbinding gemaakt met het brein en het lichaam. Het klinkt misschien vreemd, maar door te kijken naar het puntje van een aanwijsstok, komen er processen op gang die helpen bij de verwerking van oud zeer en trauma's. Traumatische ervaringen zijn ervaringen die op dat moment niet verwerkt konden worden en die als het ware in een soort capsule in het brein bewaard worden om op een later moment te verwerken. Bij brainspotting kun je door de oogposities toegang krijgen tot die capsules. De verwerking is op onbewust niveau, gaat vaak in golven en kan bestaan uit tranen, boosheid, oogbewegingen, schokkerige bewegingen, een misselijk gevoel, gapen, etc. Hoe de verwerking zich uit, verschilt per persoon en per keer. De verwerking gaat na een sessie vaak nog door. Het mooie is dat we het niet hoeven te begrijpen en het niet kunnen sturen. Het limbische systeem neemt het van ons over en verwerkt alsnog wat vroeger niet verwerkt kon worden. De laatste jaren wordt er steeds meer onderzoek naar deze methode gedaan en komt er steeds meer erkenning voor. Mocht je interesse hebben een brainspotting sessie te ondergaan, laat het me weten.